สรพ. จัดงานวันแห่งความปลอดภัยของผู้ป่วยโลก – วันแห่งความปลอดภัยของผู้ป่วยและบุคลากรสาธารณสุขของประเทศไทย ชูแนวคิด Safe care for NCDs การดูแลผู้ป่วยอย่างมีคุณภาพและความปลอดภัย ไม่ควรเกิดขึ้นเฉพาะวันที่ผู้ป่วยมารับบริการ แต่ควรเกิดขึ้นทุกวัน ทุกจุดของการดูแลและตลอดชีวิต

สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (องค์การมหาชน) หรือ สรพ. จัดงานวันแห่งความปลอดภัยของผู้ป่วยโลก ครั้งที่ 8 (The 8th World Patient Safety Day) และ วันแห่งความปลอดภัยของผู้ป่วยและบุคลากรสาธารณสุขของประเทศไทย ครั้งที่ 10 (The 10th Thailand Patient and Personnel Safety Day) ประจำปีงบประมาณ 2569 เมื่อวันที่ 17 กันยายน 2569 ณ โรงแรมมิราเคิล แกรนด์ คอนเวนชั่น หลักสี่ กรุงเทพฯ โดยมีตัวแทนโรงพยาบาลที่เข้าร่วมโครงการ 3P Safety Hospital จำนวน 1,018 แห่ง ตลอดจนผู้แทนองค์กรภาคีการขับเคลื่อน 3P Safety 21 องค์กร เข้าร่วมประชุมทั้งแบบ Onsite และ Online

นายนรินทร์ กัลยาณมิตร ที่ปรึกษารัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข กล่าวปาฐกถาพิเศษ หัวข้อ “การขับเคลื่อนความปลอดภัยในระบบบริการสุขภาพของประเทศไทย ในระดับสากลอย่างยั่งยืน” โดยระบุว่า NCDs ไม่ใช่ปัญหาของคลินิกใดคลินิกหนึ่งแต่เป็นเรื่องของระบบสุขภาพทั้งระบบ และการดูแลที่ปลอดภัย “Safe care for life!” ไม่ได้เกิดขึ้นเพียงครั้งเดียว แต่เป็นการดูแลต่อเนื่องตลอดช่วงชีวิต จากหลายวิชาชีพ หลายระดับการบริการ ตั้งแต่การป้องกัน การคัดกรอง การวินิจฉัย การรักษา การดูแลตนเอง การฟื้นฟู ไปจนถึงการดูแลแบบประคับประคอง ดังนั้น NCDs จะมองเฉพาะความปลอดภัยภายในโรงพยาบาลไม่ได้อีกต่อไป หากแต่ต้องออกแบบระบบบริการสุขภาพให้ปลอดภัยโดยธรรมชาติ ทั้งนี้ต้องขอชื่นชมสรพ.ที่ร่วมกับโรงพยาบาลทั้ง 1,018 แห่งและขอขอบคุณภาคีเครือข่ายทั้ง 21 องค์กร ตลอดจนบุคลากรทุกภาคส่วนที่ร่วมกันขับเคลื่อนเรื่องความปลอดภัย สิ่งที่เรากำลังสร้างคือระบบนิเวศแห่งความปลอดภัย หรือ Safety Ecosystem ของประเทศไทย

“การยกระดับระบบสุขภาพของประเทศไทยในระยะต่อไป ต้องให้ความสำคัญกับ 3 เรื่อง คือ 1. Safety Design ออกแบบระบบให้ความปลอดภัยเป็นส่วนหนึ่งของทุกกระบวนการ ไม่ใช่สิ่งที่ต้องมาตรวจสอบภายหลัง 2. Data to Action ใช้ข้อมูลความเสี่ยงและผลลัพธ์จริง เพื่อค้นหาปัญหา วิเคราะห์สาเหตุ และนำไปสู่การปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง และ 3. People Center ให้ผู้ป่วย ครอบครัว ประชาชน และบุคลากรสาธารณสุข เป็นหุ้นส่วนสำคัญในการออกแบบระบบบริการที่ปลอดภัย ประเทศไทยจำเป็นต้องก้าวไปอีกขั้น จาก Safe Hospital สู่ Safe Health System และจาก Patient Safety สู่ความปลอดภัยของประชาชน โดยใช้ข้อมูลเหตุการณ์ความเสี่ยง ตัวชี้วัด และองค์ความรู้จากการปฏิบัติมาเปลี่ยนเป็นการตัดสินใจเชิงนโยบาย และเปลี่ยนข้อมูลให้เป็นการป้องกันก่อนเกิดอันตราย โดยเฉพาะการดูแลโรค NCDs ที่ไม่ใช่แค่ “ผู้ป่วยได้รับการรักษาหรือไม่” แต่ต้องต่อไปถึง “ผู้ป่วยได้รับการรักษาที่ปลอดภัยหรือไม่” และที่สำคัญที่สุดคือ “ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น ทำให้ผู้ป่วยมีชีวิตที่ยืนยาวขึ้น มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น และได้รับการดูแลอย่างปลอดภัยตลอดเส้นทางชีวิตหรือไม่” นายนริทร์ กล่าว

ด้าน พญ.ปิยวรรณ ลิ้มปัญญาเลิศ ผู้อำนวยการ สรพ. กล่าวว่า ในปี 2569 นี้ องค์การอนามัยโลกกำหนดประเด็นการรณรงค์วันแห่งความปลอดภัยของผู้ป่วยโลก ภายใต้แนวคิด Safe care for noncommunicable diseases และคำสำคัญ “Safe care for life” ซึ่งมีความหมายอย่างยิ่งต่อระบบสุขภาพ เพราะโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง หรือ NCDs เป็นภาวะที่ผู้คนจำนวนมากต้องอยู่ร่วมกับโรคเป็นระยะเวลานานหรือตลอดชีวิต ความปลอดภัยจึงมิได้หมายถึงเพียงการรักษาเหตุการณ์ใดเหตุการณ์หนึ่งให้ผ่านพ้นไป แต่ต้องครอบคลุมตลอดเส้นทางการดูแล ตั้งแต่การป้องกัน การตรวจพบ การวินิจฉัย การรักษา การใช้ยา การติดตามระยะยาว การส่งต่อ การดูแลต่อเนื่อง ตลอดจนการดูแลตนเองในชีวิตประจำวัน

พญ.ปิยวรรณ กล่าวอีกว่า จากข้อมูลอุบัติการณ์ในระบบ NRLS ที่เกี่ยวข้องกับ NCDs สถิติย้อนหลัง 3 ปี ตั้งแต่ปี 2567–2569 มีอุบัติการณ์ที่มีระดับความรุนแรงส่งผลกระทบถึงตัวผู้ป่วย (E-up) จำนวน 38,271 รายงาน คิดเป็น 2.27% ของรายงานทั้งหมด 1,815,245 รายงาน จำนวนอุบัติการณ์เหล่านี้สะท้อนความเสี่ยงที่เกิดขึ้นได้ในหลายขั้นตอน ทั้ง Patient Care Delivery, Information and Empowerment, Medication Reconciliation, Discharge Planning และ Continuity of Care อย่างไรก็ดี ตัวเลขเหล่านี้มิได้มีไว้เพื่อชี้ว่าใครผิด แต่ช่วยให้เห็นว่าจุดใดของระบบยังสามารถทำให้ปลอดภัยขึ้นได้อีก ซึ่งเป็นหัวใจของระบบรายงานและเรียนรู้ และเป็นหัวใจของวัฒนธรรมความปลอดภัยที่ประเทศไทยกำลังร่วมกันสร้าง

“การจัดงานในวันนี้จึงมิใช่เพียงวันแห่งการรณรงค์ แต่เป็นวันที่เราร่วมกันยืนยันว่าการดูแลผู้มีชีวิตอยู่กับ NCDs ที่มีคุณภาพ ต้องเป็นการดูแลที่ปลอดภัย เชื่อมต่อ ต่อเนื่อง และมีผู้ป่วยกับประชาชนเป็นหุ้นส่วนสำคัญของระบบ เพราะความปลอดภัยไม่ควรเกิดขึ้นเฉพาะวันที่ผู้ป่วยมารับบริการ แต่ควรเกิดขึ้นทุกวัน ทุกจุดของการดูแล และตลอดชีวิต” พญ.ปิยวรรณ กล่าว

​